De laatste maanden van het jaar staan in Nederland in het teken van tradities, gezelligheid en samenzijn. Vooral Sinterklaas en kerst spelen een belangrijke rol. Hoewel beide feesten hun eigen gebruiken hebben, draait het bij allebei om tijd doorbrengen met familie en vrienden. Van het zetten van de schoen tot het kerstdiner: veel Nederlanders kijken ieder jaar uit naar deze periode.
Sinterklaas: het begin van de feestelijke decembermaand
Voor veel gezinnen begint de feestperiode al in november, wanneer Sinterklaas met zijn stoomboot in Nederland aankomt. De landelijke intocht wordt ieder jaar door veel kinderen gevolgd. Vanaf dat moment verschijnen de eerste schoentjes bij de open haard of voordeur en worden er volop sinterklaasliedjes gezongen.
Het hoogtepunt is pakjesavond op 5 december. Gezinnen komen bij elkaar om cadeautjes uit te pakken, gedichten voor te lezen en surprises te bewonderen. Vooral bij oudere kinderen en volwassenen zijn surprises en persoonlijke gedichten populair.
Ook typische lekkernijen horen bij het sinterklaasfeest. Denk aan pepernoten, kruidnoten, chocoladeletters, speculaas en marsepein. Deze producten liggen vaak al ruim voor december in de winkels.
Wie meer wil weten over de achtergrond van het feest, sinterklaasliedjes, gedichten en andere tradities, kan terecht op De Sinterklaas Site. Hier staat het sinterklaasfeest centraal en kun je inspiratie opdoen voor de jaarlijkse viering.
Kerstmis: samen genieten van de kerstdagen
Zodra Sinterklaas is vertrokken, richten veel Nederlanders zich op kerst. De kerstboom wordt opgetuigd, huizen krijgen sfeervolle verlichting en in winkelstraten verschijnen kerstversieringen.
Kerstmis wordt ieder jaar gevierd op 25 en 26 december. Eerste kerstdag staat bij veel gezinnen in het teken van een uitgebreid ontbijt, brunch of diner. Op tweede kerstdag worden regelmatig familieleden bezocht of activiteiten ondernomen.
De invulling verschilt per huishouden. Sommige families kiezen voor een traditioneel kerstdiner met meerdere gangen, terwijl anderen liever gourmetten. Ook een wandeling, een kerstfilm of een spelletjesavond kan onderdeel zijn van de feestdagen.
Kersttradities in Nederland
De kerstboom is waarschijnlijk het bekendste symbool van kerst. Veel mensen versieren hun boom met kerstballen, lichtjes en persoonlijke decoraties. Daarnaast zijn kerststallen, adventskalenders en kerstkransen bekende onderdelen van de decemberperiode.
Ook kerstmarkten trekken ieder jaar bezoekers. In verschillende Nederlandse steden worden markten georganiseerd waar je kerstdecoraties, cadeaus en winterse lekkernijen kunt kopen.
Voor informatie over kersttradities, kerstversiering, recepten en ideeën voor de decembermaand kun je kijken op De Kerst. Deze website richt zich op het kerstfeest en alles wat daarbij komt kijken.
De verschillen tussen Sinterklaas en kerst
Hoewel Sinterklaas en kerst vlak na elkaar plaatsvinden, hebben beide feesten een andere achtergrond.
Sinterklaas is gebaseerd op de figuur van Sint-Nicolaas, de bisschop van Myra. Het feest heeft zich door de eeuwen heen ontwikkeld tot een Nederlandse traditie waarbij cadeautjes, gedichten en verrassingen centraal staan.
Kerstmis heeft een christelijke oorsprong en herdenkt de geboorte van Jezus Christus. Tegenwoordig wordt kerst ook door veel mensen zonder religieuze achtergrond gevierd. Voor hen draait het vooral om samenzijn, lekker eten en het einde van het jaar.
Een ander verschil is de manier waarop cadeaus worden gegeven. Bij Sinterklaas horen vaak surprises, gedichten en de bekende zak met cadeautjes. Bij kerst worden geschenken doorgaans onder de kerstboom gelegd.
De feestdagen voorbereiden zonder decemberstress
De feestdagen zijn leuk, maar kunnen ook behoorlijk druk zijn. Cadeautjes kopen, boodschappen doen, familiebezoeken plannen en het huis versieren kosten allemaal tijd.
Een goede voorbereiding voorkomt dat alles op het laatste moment moet gebeuren. Begin bijvoorbeeld in november met het verzamelen van cadeau-ideeën voor Sinterklaas. Maak daarnaast tijdig afspraken over waar de kerstdagen worden gevierd.
Ook bij het kerstdiner helpt een duidelijke planning. Gerechten die vooraf kunnen worden bereid, zorgen ervoor dat je tijdens het diner minder lang in de keuken staat.
Het is bovendien verstandig om vooraf een budget vast te stellen. Vooral wanneer je zowel Sinterklaas als kerst met cadeaus viert, kunnen de kosten snel oplopen. Spreek daarom met familieleden af hoeveel iedereen ongeveer uitgeeft.
Oud en nieuw: de afsluiting van de feestperiode
Na kerst volgt de laatste feestdag van het jaar: oudejaarsavond. Op 31 december nemen Nederlanders afscheid van het oude jaar en kijken ze vooruit naar het nieuwe.
Oliebollen en appelbeignets horen traditioneel bij de jaarwisseling. Veel mensen brengen de avond thuis door met familie of vrienden, terwijl anderen kiezen voor een feest of een avondje uit.
Om middernacht wordt het nieuwe jaar ingeluid. Daarbij horen nieuwjaarswensen, een glas champagne of een alcoholvrij alternatief en op veel plaatsen vuurwerk, afhankelijk van de geldende regels.
Op 1 januari beginnen sommige Nederlanders het jaar met een nieuwjaarsduik, een wandeling of een bezoek aan familie.
Waarom feestdagentradities belangrijk blijven
Tradities geven de feestdagen een herkenbaar karakter. Kinderen herinneren zich later vaak niet alleen de cadeaus, maar vooral de momenten eromheen: samen de kerstboom versieren, liedjes zingen bij de schoen of lachen om een grappige sinterklaassurprise.
Dat betekent niet dat ieder gezin dezelfde gebruiken hoeft te volgen. Sommige mensen vieren uitgebreid Sinterklaas, anderen geven juist de voorkeur aan kerst. Er zijn ook gezinnen die beide feesten klein houden of de decembermaand op hun eigen manier invullen.
Het belangrijkste is dat de feestdagen passen bij de mensen met wie je ze viert. Een eenvoudig diner of een gezellige avond thuis kan net zo prettig zijn als een uitgebreid georganiseerd feest.
Een feestelijke afsluiting van het jaar
Van de intocht van Sinterklaas in november tot de jaarwisseling op 31 december: de laatste weken van het jaar zitten vol herkenbare Nederlandse tradities.
Door op tijd te beginnen met de voorbereidingen blijft er meer ruimte over om daadwerkelijk van deze momenten te genieten. Uiteindelijk zijn het niet de duurste cadeaus of de meest uitgebreide diners die de feestdagen bijzonder maken, maar de herinneringen die je samen opbouwt.
